Berlijn is vele werelden. Het is erg spannend om telkens weer een nieuwe wereld in je eigen stad te ontdekken. Zelfs als hij maar hemelsbreed tweeënhalf kilometer verderop ligt.

„Vietnam ligt in Lichtenberg“ is de reclamekreet van het Don Xuan Center. Ik ben nooit in Vietnam geweest, maar ik kan me er wel iets bij voorstellen. Het Dong Xuan Center is te vinden een drietal hallen op een voormalig industrieterrein in het weinig vrolijke Lichtenberg. Deze drie hallen zijn volgepropt met eten, drinken, kleding, kappers en van alles wat je maar goedkoop kan maken en nog goedkoper kan verkopen. Heel erg netjes is het er niet en de westerse waarden wat betreft hygiëne zijn geloof ik bij de ingangspoort van het complex blijven hangen, maar gezellig en bijzonder is het wel. Het Dong Xuan Center is de groothandel voor alle Vietnamese winkels in Berlijn en daarbuiten. Maar je mag er, in tegenstelling tot veel van dit soort groothandelachtige zaken in Nederland, ook als niet-groothandelaar gewoon je inkopen doen. Klanten komen uit heel Europa: Polen, Tsjechië België, Denemarken of Groot-Brittanie, aldus Dong Xuan zelf op haar webstek.

In Berlijn leven rond de 20.000 Vietnamezen, voornamelijk in oost-Berlijn waar zij sinds de jaren zestig als broedervolk werden verwelkomd. Noord-Vietnam was ook communistisch, vandaar. Eigenlijk zijn het de gastarbeiders of Turken van oost te noemen. In Oost-Berlijn zijn relatief weinig buitenlanders, maar als ze er zijn zijn het veelal Vietnamezen, die restaurants en Spätkaufs uitbaten.

Tot 1989 was dit gebied het centrale groothandelsmarktterrein voor de DDR. Het centrum is ontstaan op de manier waarop veel initiatieven in Berlijn ontstaan; zonder maar een cent van de overheid, of zonder maar een vorm van ondersteuning. En daarmee bevindt het zich eigenlijk in conflict met de ideeën van de dienst stadsontwikkeling, die hier helemaal niet zit te wachten op een stelletje groothandelende Vietnamezen. Maar gelukkig trekt de gemiddelde Vietnamees en Berlijner zich daar niets van aan en laat mooi zijn haar doen/koopt goedkope slippers/eet een Pad-soepje/zoekt een mooie Vietnamese jurk uit.

Heel bijzonder is de plek waar het center is gebouwd; op het terrein van de voormalige VEB Elektrokohle Lichtenberg. VEB betekent Volkseigenen Betrieb, ofwel door het volk zelf bestuurde fabriek. De Elektrokohle sloeg op het feit dat hier grafiet werd verwerkt. Dat betekent dat er koolborstels voor motoren en generatoren zijn gemaakt, specifieke lampen voor projectoren zijn gemaakt, weerstanden zijn geproduceerd, materiaal om hoogovens mee te bekleden et cetera. Heel erg schoon is het er niet geweest, de grond is giga vervuild.

Aan de Herzbergstrasse staat ook nog het voormalige Kulturhaus van de VEB Elektrokohle te verpieteren. Waar minister-president Otto Grotewohl van de DDR in 1950 de eerste steen legde staat nu een ruïne. Een van de meest bijzondere momenten beleefde het Kulturhaus op 21 december 1989, anderhalve maand na de val van de Muur, toen de West-Duitse punkgroep Einstürzende Neubauten, in het bijzijn van de Oost-Duitse schrijver en theatermaker Heiner Müller en de Franse cultuurminister Jack Lang, optrad. Daar is in 2009 een geweldige documentaire van gemaakt door regisseur Uli Schueppel: 
Elektrokohle-Von Wegen.

In de documentaire zien we de populaire punkband op weg van West-Berlijn naar het Oost-Berlijnse Lichtenberg. De muur is dan wel gevallen, maar er is nog steeds grenscontrole, waarbij iedereen elkaar in de maling neemt want het einde der DDR hangt dreigend in de lucht. Heel bijzonder is het voor de Oost-Berlijners om hun geliefde band voor het eerst live te kunnen zien. Maar niet alleen Oost-Berlijners komen naar het Kulturhaus; uit heel Oost-Duitsland stromen de fans toe. De garderobedame van het Kulturhaus is er beduusd van. En dat allemaal op de geboortedag van Jozef Stalin!

De documentaire gaat twintig jaar later met een aantal fans van toen de wegen van toen na. Dat levert een bijzonder en bizar tijdsdocument op, een tijdsmozaïek, over de band, de VEB Elektrokohle en de hereniging van de twee Duitslanden. Nu liggen de resten van de fabriek op apegapen en doen de Vietnamezen alsof er nooit een VEB Elektrokohlefabriek heeft gestaan.

Dong Xuan is vernoemd naar de grote hal middenin Hanoi, de Chợ Đồng Xuân, en betekent overigens voorjaarsweide. Dat u ’t weet.

Met tramlijn 8 naar Hanoi ? dat kan.
Het Dong Xuan Center ligt aan de Herzbergstrasse 128-139
Iedere dag open van 11- 20 uur, maar niet op dinsdag

Jawoor, daar gáán we; één, twee, drie: inhaken met z’n allen! 
Tot voor kort was dit voorbehouden aan een niet nader te noemen plaats, zo’n 500 kilometer ten zuiden van Berlijn. Sinds deze week kan het ook in Berlijn: schunkeln, ofwel inhaken en heen en weerschuiven op Beierse bierbanken in een megabierhal, pardon: Hofbräuhaus.

120 ton aan gebraden varkens, 25 ton Weißwursten, 100.000 brezels en een miljoen liter bier; uitbater Björn Schwarz heeft nogal ambitieuze doelstellingen voor zijn bierhal. Want een miljoen liter, dat is circa 3.000 keer een Maß (= liter bier in pul, niet te tillen!) per dag.

En dat terwijl het Hofbräuhaus helemaal niet aantrekkelijk ligt. Weliswaar op zwalkafstand van Alexanderplatz, maar aan de belachelijk drukke Karl-Liebknecht-Strasse, midden tussen de jaren zestighoogbouw die Alexanderplatz en omgeving kenmerken. Het voormalige gebouw dat als kantine diende voor de omliggende kantoorgebouwen, destijds de Fresswürfel (vreetkubus) genoemd is met 6.000 vierkante meter meteen de grootste bierhal van Europa. Vanaf vandaag dus Weißwurst in plaats van soljanka (Russische vleessoep).

Bij mij roept deze opening herinneringen op aan de geweldige Neue Deutsche Welle-hit van Spider Murphy Gang; Skandal im Sperrbezirk (of komt dat omdat ik een weekje in Beieren op vakantie was?) Dat is een vernuftig gecomponeerd lied waar een oude en nieuwe hit gemengd zijn. Het oude is de klassieker “In München steht ein Hofbräuhaus, oans, zwoa,g’suffa!“ van Wilhelm Ernst Karl Gabriel, ook wel Wiga genoemd, die deze megameezinger het Hofbräuhauslied in 1935 (sic!) zowaar in Berlijn en niet in Beieren heeft gecomponeerd. Er is geen blaaskapel in Duitsland te vinden die dit lied niet op zijn repertoire heeft. 

Spider Murphy heeft de eerste regel van zijn lied ‘gestolen’ van Wiga. Daarna wordt ’t verhaal ineens heel anders. Want dan komt de schandalige Rosi om de hoek kijken, die alle wensen van de mannen in de buurt op verzoek vervult: “und wenn dich deine Frau nicht liebt: wie gut das es die Rosi gibt!”. Nóg spannender was destijds (1983) dat in het liedje een telefoonnummer werd genoemd, dat regelmatig –tevergeefs- is gebeld: “Ja Rosi hat ein Telefon, auch ich hab ihre Nummer schon: unter 32-16-8 herrscht Konjunktur die ganze Nacht (= de hele nacht drukte). Nóg leuker is de volgende zin: “Und draussen im Hotel D'Amour langweilen sich die Damen nur weil jeder den die Sehnsucht quält ganz einfach Rosis Nummer wählt (en buiten bij Hotel D’amour vervelen de dames van lichte zeden zich te pletter, want: iedereen door lust gekweld gewoonweg Rosi’s nummer belt). Het lied eindigt met de keus tussen moraal en schandaal. Veel radiozenders boycotten destijds het nummer, omdat het gezellige München ineens in een ander daglicht kwam te staan en omdat het woord ‘Nutten”(= hoeren) werd gebruikt. Toch werd het een hit.

Gepoogd wordt om in het Hofbräuhaus een stuk Beiers levensgevoel naar Berlijn te halen, aldus de uitbater Schwarz. Maar Rosi zal niet rondhangen rondom het Hofbräuhaus. De vraag is of dat Beieren naar Berlijn te halen is en of dat op de 6.000 vierkante meter gaat lukken. Schwarz, die overigens uit Hamburg komt, heeft er alles gedaan zodat het er rustiek, gezellig en stevig aan toe gaat. Lederhosen, dirndls, kroonluchters, blauwwitte vlaggen, kippetjes, weißwursten, Obatzter (kwarkkaas) en Reiberdatschi (aardappelpannekoekjes) komen allemaal uit Beieren naar Berlijn. Om aan Berlijn tegemoet te komen is er ook currywurst te koop. De eerste reacties op Facebook liegen er niet om en varieren van: “toeristentent” tot: “wie Weißwurst wil rijdt maar naar Beieren!!”. Er staat vanaf vandaag 2000 meter aan bierbanken op U te wachten. We zullen schunkeln... eh...  zien…

Bayerisches Wirtshaus Berlin
Karl-Liebknecht-Strasse 30; 7 minuten lopen vanaf de Fernsehturm
030 - 2345 9820
Do - za: 10:00 - 02:00
Zo - wo: 10:00 - 01:00

Zoals ik in eerdere blogs al geschreven heb wordt fietsen in Berlijn steeds populairder. Fietsen is prima te doen, maar het komt toch nog regelmatig voor dat fietsers en automobilisten letterlijk en figuurlijk met elkaar botsen. Vooral in drukke stadsdelen als Friedrichshain, Kreuzberg, Neukölln en Mitte zorgt de toename van het aantal fietsers op de Berlijnse straten voor ergernissen bij automobilisten. Volgens de automobilisten zijn de fietsers, die kris kras door het verkeer heen rijden (wat vaak niet anders kan door het ontbreken van fietspaden of door geparkeerde auto’s op fietsstroken), een gevaar op de weg.

Naast bewoners die steeds vaker de fiets pakken zijn er fietsende toeristen onderweg om de stad te verkennen. Als toerist kun je de druk bezochte bezienswaardigheden het allerbest per fiets bezoeken, maar er zijn ook rustige en  mooie fietsroute waar van alles te zien en te beleven is. Zo’n fietsroute is de ‘Berliner Mauerweg’. Dat is een 160 kilometerlange fiets- en wandelroute die tussen 2002 en 2006 rond het voormalige ‘eiland’ West-Berlijn is aangelegd op de plek waar van 1961 tot en met 1989 de Berlijnse muur heeft gestaan. Over de gehele lengte is de route op bordjes aangegeven en op veertig informatiepunten zijn foto’s en  informatie te vinden over de deling van Duitsland, de bouw en de val van de Berlijnse Muur en de gebeurtenissen die op de betreffende locatie hebben plaatsgevonden. Foto’s geven een beeld van de politieke situatie en het alledaagse leven tijdens de deling.

Deze historische interessante plekken waar nog resten of sporen van de muur te vinden zijn en waar nog verschillende DDR-gebouwen langs de route staan wisselen elkaar af met prachtige stukken landschap. Over het gehele stuk van 160 kilometer zijn veertien kleinere routes gemaakt die variëren tussen de 7 en 21 kilometer. 

Het idee van de Berliner Mauerweg is tien jaar geleden ontstaan en is een groot succes. Behalve voor toeristen die meer willen ervaren over de voormalige deling is de Mauerweg ontzettend populair onder skaters, wandelaars en fietsers. Stel je eens voor: over een lengte van 160 kilometer wordt je amper gestoord door overig autoverkeer.

De Berliner Mauerweg is een prachtig voorbeeld waar politiek, cultuur, natuur, geschiedenis en sport samen aanwezig zijn en gecombineerd kunnen worden. Dit maakt het zowel voor de toeristen als voor de inwoners van Berlijn een leuke en interessante fiets- en wandelroute.

Klik hier voor meer informatie over de Mauerweg en klik hier voor een goede vergelijking van fietsreisgidsen in Berlijn. Onze favoriet is de gids van Odyssee.

Dit is een blogbijdrage van Wahlberlinerin Margit Cevaal. Zij zal de komende tijd als gastbloggerin regelmatig een blogpost voor dit Berlijnblog schrijven.

Na in juni en juli al het decor te zijn geweest voor de Rave-party en de Fashionweek staat het Tempelhofer Feld (dat is het lege vliegveld achter de gebouwen van Tempelhof) op 27 en 28 augustus in het teken van auto’s. In plaats van feestvierders of modellen zullen er voertuigen van het Duitse merk Mercedes-Benz te zien zijn.

Ter ere van haar 125-jarige bestaan organiseert Mercedes-Benz in samenwerking met de officiële Mercedes-Benz merkenclubs de grootste internationale meeting ooit. Uit alle delen van de wereld worden meer dan 100.000 Mercedes-Benz fans verwacht, die ofwel met hun eigen auto komen dan wel zich komen vergapen aan de Mercedes-Benz wagens die tijdens dit grootste automobielmuseum ter wereld te zien zijn. De organisatie verwacht zo’n vijfduizend auto’s op vliegveld Tempelhof te ontvangen, van de klassiekers tot aan de allernieuwste modellen uit het personen- en bedrijfswagenassortiment. Met dat aantal wordt een recordpoging gedaan om in het Guinness Book of Records te komen.

Tijdens deze internationale meeting worden vele internationale fans verwacht die met hun eigen klassieke Mercedes-Benz modellen naar de Duitse hoofdstad zullen komen. Deze modellen voldoen alleen vaak niet aan de eisen voor de verplichte groene milieusticker die toegang geeft tot de Umweltzone van Berlijn. Maar voor deze speciale gelegenheid wordt er een keer een uitzondering gemaakt: ook zonder sticker, maar met vooraf aanvraag voor ontheffing, zijn deze bezitters van klassieke auto’s welkom in de hoofdstad. Voor de bewoners rondom Tempelhofer Feld is het daarom aan te raden om tijdens dit evenement ramen en deuren gesloten te houden vanwege de flinke uitstoot van uitlaatgassen.

Naast de meeting tussen de vele fans met of zonder auto worden er vele verschillende workshops, demonstraties en tentoonstellingen buiten op het Tempelhofer Feld of in de hangars georganiseerd. Zo is in hangar 4 een voertuigententoonstelling te zien met het thema ‘Zeitreise’ (tijdreis); hier worden de ontwikkelingen van de afgelopen 125 jaar en die voor in de toekomst tentoongesteld. In hangar 5 worden verschillende voertuigen door de Mercedes-Benz merkenclubs tentoongesteld. Daarnaast zijn hier verschillende workshops, demonstraties en informatiestands te vinden.

Buiten op het Tempelhofer Feld wordt de mogelijkheid aangeboden om testritjes te maken in Mercedes-Benzauto’s. En wie wil er als grote Mercedes-Benz fan nou niet een ritje in zo’n echte klassieker maken?!
Naast deze autogerelateerde activiteiten wordt er voor de afwisseling, of voor de vrouwen die met hun mannen mee moeten een podiumprogramma aangeboden waar verschillende podiumactiviteiten plaatsvinden en waar bands hun muziek ten gehore brengen. 

Voor meer informatie zie de onderstaande link.

Mercedes-Benz & Friends
27 & 28 augustus 2011
Locatie: Berlin-Tempelhof
ttp://tempelhof.mercedes-benz-classic.com/

Dit is een blogbijdrage van Wahlberlinerin Margit Cevaal. Zij zal de komende tijd regelmatig een blogpost schrijven.

Er schijnen nog steeds mensen ergens in deze wereld rond te lopen die het Badeschiff in Berlijn niet kennen. De rest mag nu afhaken, maar voor de niet-kenners: het Badeschiff is een schip gevuld met water dat in de Spree ligt. Je kunt er van 08.00 's ochtends tot 24.00 's avonds zwemmen, mocht je dat volhouden. Maar dat hoeft niet, want er zijn ook steigers, hangmatten en zand om in te liggen en om de ontspannen sfeer te genieten, of om een cappuccino, cola of sterkers te nuttigen. Als je zelf nog meer wilt ontspannen kun je er yogalessen krijgen, of een massage.

Hoe krijgen we de Berlijners naar de Spreeoevers? Dat was het motto van een prijsvraag in 1992 uitgeschreven door de kunstenaarsorganisatie Berliner Verein, die stad en kunst met elkaar wilde verbinden. De Spree is vooral aan de oostkant van de stad nauwelijks waarneembaar. Het idee was ‘bruggen’ te bouwen die de Spree-oevers aan elkaar zouden kunnen verbinden. Niet letterlijke bruggen waren de bedoeling, maar verbindingen van en naar de oever. Het idee om in de Spree een schip met water te vullen dat als zwembad zou kunnen fungeren had nog niemand gehad. Dat het idee uniek was merkte AMP Arquitectos en Gil Wilk in de uitvoering. Niet de techniek maar de vergunningverlening was het grootste struikelblok. Dieptepunt was het afkopen van visrechten door plaatsing van het schip. 

Nu kan er sinds 2005 heerlijk (want: verwarmd! geheimtipp: ga bij bewolkt weer, dan is er geen kip en het water is 24 graden) gezwommen worden terwijl de rondvaartboten met verdwaasde toeristen fotoos van je nemen. Vaak zijn er 's avonds unplugged-concerten op de steigers of wordt de zondagochtend gebruikt voor een open-air-afterparty (misschien wel weer met Moritz Bleibtreu; ooit ontmoet tijdens een rondleiding, die spontaan een monoloog over verschillende soorten, kleuren en maten zwembroeken begon te orakelen). In de film Drei van Tom Tykwer, over een driehoeksrelatie in Berlijn, zijn overigens pittige scenes bij het Badeschiff opgenomen.

Niet te missen dus, bij je Berlijnbezoek. 
Twee keer een maand per jaar is het Badeschiff dicht, want dan wordt het omgebouwd tot sauna; het Winterbadeschiff.  

Badeschiff
Eichenstraße 4 (entree vanaf Schlesische Strasse / Puschkinallee)
Iedere dag open van 08.00 uur tot 24.00 uur
toegang: € 4,- voor de hele dag
studenten: € 3,-
kinderen tot 14 jaar: € 1,50
Geen credit card betaling mogelijk; geen eten en drinken meenemen (anders verdienen die arme zielen helemaal niets; meenemen drank/eten wordt bij de ingang gecontroleerd)